به گزارش مشرق، کانال تلگرامی اندیشکده تهران با انتشار گزارشی نوشت:
حماس روز ۱۵ تیر رسما اعلام کرد که دولت خود در غزه را منحل کرده و آماده است تا قدرت را به کمیته تکنوکرات واگذار کند، امری که تحقق آن در مذاکرات صلح غزه مورد تاکید قرار گرفته بود. علی شعث، از مقامات سابق تشکیلات خودگردان فلسطین و رئیس کمیته تکنوکرات مستقر در قاهره نیز اعلام کرد که کمیته ۱۵ نفره او آماده است تا به محض فراهم شدن منابع و شرایط لازم، فعالیت خود در غزه را رسماً آغاز کند.
حماس و دولتداری در غزه
حماس از ابتدای به قدرت رسیدن در غزه در سال ۲۰۰۷، بارها از تشکیل دولتهای تکنوکرات حمایت کرده است. به عنوان مثال، این جنبش در سال ۲۰۰۷ و هنگام تاسیس دولت وحدت ملی و نیز در توافقات چند مرحلهای قاهره میان فتح و حماس، موافقت خود با تاسیس دولت تکنوکرات را اعلام کرد. به طور کلی، حماس پس از کسب قدرت سیاسی در غزه با چالشی جدی مواجه شده بود که طبق آن، این جنبش یا باید بر اداره غزه و رفع نیازهای مردم آن متمرکز میشد و یا مشابه حزبالله لبنان پیش از سال ۲۰۱۵، به عنوان یک گروه مقاومت، به مقابله با اقدامات تجاوزکارانه اسرائیل میپرداخت. این دو هدف با یکدیگر ناسازگار بود. چرا که اگر حماس میخواست دست به حکومتداری بزند، باید ملاحظات خاص این حوزه را رعایت میکرد و همین مسئله سبب میشد تا دست این گروه در عرصه نظامی بسته شود. به همین دلیل، علیرغم چالشهای دولتداری برای حماس در فقدان توافق سیاسی با تشکیلات خودگردان و فتح، چارهای جز تداوم دولتداری در غزه وجود نداشت.
کمیته تکنوکرات
پس از طوفان الاقصی و با جدی شدن مذاکرات پایان جنگ، طرحهای مختلفی در خصوص دولت آینده غزه پس از اتمام جنگ مطرح شد. در این چارچوب، اداره غزه توسط حماس، اسرائیل و تشکیلات خودگردان هر کدام مخالفانی داشت و عملاً امکان تحقق هیچ یک از این سناریوها ممکن نبود. به همین جهت، پیشنهاد تشکیل کمیته تکنوکرات فلسطینی از جانب مصر ارائه شد و در نهایت تمامی طرفها با آن موافقت کردند. مطابق مذاکرات، این کمیته نباید وابسته به هیچ سازمان یا حزبی باشد و فقط باید از متخصصان تشکیل شود تا بتواند به بازسازی زیرساختها و ارائه خدمات عمومی در غزه بپردازد. بر همین اساس، ۱۵ نفر از متخصصان فلسطینی غیر سیاسی موظف شدند تا با تشکیل کمیتهای، عملاً عهدهدار اداره نوار غزه شوند. در واقع از یک سو به دلیل فشارهای رژیم صهیونیستی و از سوی دیگر، با توجه به هماهنگی و رایزنی حماس با سایر گروه های فلسطینی، این جنبش تصمیم گرفت تا امر حکومتداری را به کمیته تکنوکرات واگذار کند.
چرا الان؟
مقامات حماس در اظهارات خود بارها اذعان داشتهاند که هدف از انحلال دولت، گرفتن بهانه از دست اسرائیل برای اجرای تعهدات در طرح صلح غزه و فشار بر این رژیم جهت آغاز بازسازی و انتقال کمکهای مالی به غزه است. علاوه بر این، یکی از طرحهای اصلی اسرائیل برای غزه پس از ۷ اکتبر، تقسیم این باریکه به دو بخش بود که یکی توسط مزدوران وابسته به رژیم صهیونیستی اداره شود و اداره بخش دیگر نیز همچنان بر عهده حماس باشد. بر همین اساس، اکنون رژیم صهیونیستی تلاش میکند تا با حمایت از مزدوران وابسته به خود در مناطقی که تحت اشغال ارتش اسرائیل است، محاصره اقتصادی را در این مناطق کاهش داده و زمینه را برای کوچ ساکنان غزه از مناطق تحت کنترل حماس به این مناطق فراهم کند. رژیم در تلاش است تا از این طریق، حمایت مردمی از حماس را به حداقل برساند و با ارائه دو الگوی زندگی در مناطق امن تحت سیطره نیروهای وابسته به اسرائیل و زندگی در مناطق تحت محاصره و بمباران زیر نظر حماس، کاری کند که خود مردم غزه به تدریج حماس را کنار گذاشته و حمایت از این گروه را متوقف کنند. اما به نظر میرسد حماس با انحلال دولت وابسته به خود، تلاش کرد تا این طرح صهیونیستی را باطل کند. لازم به ذکر است که توصیه برخی از کشورها نظیر قطر، مصر و ترکیه نیز در اتخاذ این تصمیم از جانب حماس بیتاثیر نبوده است.
مطابق شواهد و قرائن موجود، واگذاری اداره نوار غزه به کمیته تکنوکرات، واقعیتهای میدانی در نوار غزه را تغییر نداده و حماس به دلیل برخورداری از سلاح، در عمل همچنان حاکم واقعی غزه باقی خواهد ماند. اما در صورتی که اقدامات کمیته تکنوکرات با سران حماس هماهنگ نباشد، این امر میتواند به تکرار سناریوی لبنان، یعنی تقابل دولت با مقاومت، اینبار در غزه منتهی شود.
*بازنشر مطالب شبکههای اجتماعی به منزله تأیید محتوای آن نیست و صرفا جهت آگاهی مخاطبان از فضای این شبکهها منتشر میشود.
